Si prodhohet djathi, një ndër specialitetet e Qumështores Gexha
Aleatët e Ukrainës pritet të bien dakord që garancitë e ardhshme të sigurisë për Kievin të përfshijnë angazhime ligjërisht të detyrueshme për ta mbështetur Ukrainën në rast të një sulmi të ri të armatosur nga Rusia.
Kjo bëhet e ditur në një draft-deklaratë të përgatitur përpara samitit për Ukrainën që po mbahet në Paris.
Sipas draftit, këto angazhime mund të përfshijnë përdorimin e aftësive ushtarake, inteligjencës dhe mbështetjes logjistike, iniciativa diplomatike, si dhe miratimin e sanksioneve shtesë. Dokumenti duhet të miratohet nga udhëheqësit e të ashtuquajturit “Koalicioni i të Vullnetshmëve” të aleatëve të Ukrainës, të cilët po mblidhen në Paris të martën.
Në samit po marrin pjesë më shumë se 27 udhëheqës, ndërsa në Pallatin Elysee kanë mbërritur edhe i dërguari special i presidentit amerikan Donald Trump, Steve Witkoff, si dhe dhëndri i tij, Jared Kushner.
Takimi ka për qëllim të finalizojë sa më shumë kontribute të jetë e mundur për garancitë e ardhshme të sigurisë, në mënyrë që të sigurohet Ukraina në rast të një armëpushimi me Rusinë, e cila e pushtoi fqinjin e saj në vitin 2014 dhe sërish në shkallë të plotë në vitin 2022.
Teksti i draftit thekson se diskutimet mbi garancitë e sigurisë kanë përparuar ndjeshëm javët e fundit, ndonëse Moska zyrtare nuk ka dhënë asnjë shenjë publike se do të pranonte marrëveshje të tilla. Deri vonë, vëmendja ishte përqendruar kryesisht te premtimet për ndihmë ushtarake për forcat ukrainase dhe te kontributet e mundshme në një forcë ndërkombëtare sigurie.
Megjithatë, diplomatët bëjnë të ditur se tani fokusi po zhvendoset drejt garancive ligjërisht të detyrueshme për t’i ardhur në ndihmë Kievit në rast të një sulmi tjetër nga Moska. Mundësia e një përgjigjeje ushtarake pritet të shkaktojë debate në shumë vende evropiane, sipas diplomatëve.
Kievi ka theksuar prej kohësh se nuk mund të ndihet i sigurt pa garanci që janë të krahasueshme me marrëveshjen e mbrojtjes së ndërsjellë të NATO-s, me qëllim që të pengohet Rusia nga një agresion i ri. Në anën tjetër, Moska kërkon që çdo marrëveshje paqeje ta përjashtojë Ukrainën nga aleancat ushtarake.
Presidenti ukrainas, Volodymyr Zelensky, po merr pjesë në samitin në kryeqytetin francez si pjesë e përpjekjeve më të gjera për të ndërtuar një qëndrim të përbashkët ukrainas, evropian dhe amerikan, i cili më pas do t’i prezantohet Rusisë.
“Këto bisedime kanë për qëllim të ofrojnë më shumë mbrojtje dhe forcë për Ukrainën. Ne po mbështetemi në mbështetjen e partnerëve tanë dhe në hapat që mund të garantojnë siguri të vërtetë për popullin tonë”, ka shkruar Zelensky në X, teksa mbërriti në Francë.
Bisedimet për t’i dhënë fund konfliktit pothuajse katërvjeçar janë përshpejtuar që nga muaji nëntor. Megjithatë, Rusia ende nuk ka sinjalizuar gatishmëri për të bërë lëshime, pasi Kievi kërkoi ndryshime në një propozim të SHBA-së që fillimisht mbështeste kërkesat kryesore të Moskës.
Draft-deklarata e samitit parasheh gjithashtu pjesëmarrjen e aleatëve në një mekanizëm monitorimi dhe verifikimi të armëpushimit të udhëhequr nga Shtetet e Bashkuara.
“Do të ketë një sistem të vazhdueshëm dhe të besueshëm të monitorimit të armëpushimit. Ky do të udhëhiqet nga SHBA-ja me pjesëmarrje ndërkombëtare, duke përfshirë kontributet nga anëtarët e Koalicionit të të Gatishmëve”, thuhet në deklaratë.
Po ashtu, dokumenti parashikon ndihmë të vazhdueshme ushtarake afatgjatë për Ukrainën, si dhe krijimin e një force shumëkombëshe për vendin.
